Naminipun Dhalang Miturut Lenggah Lungguhe

 

Naminipun Dhalang

Miturut lenggah-lenggahing pralebdanipun para dhalang punika sampun wonten naminipun piyambak-piyambak, inggih punika wonten gangsal warni:

1) Dhalang Sejati

2) Dhalang Purba

3) Dhalang Wasesa

4) Dhalang Guna

5) Dhalang Wikalpaa.

 

1.       Dhalang Sejati manawi ngringgit, sedaya lelampahanipun ringgit lan isinipun cariyos,ngandhut isi raos pendidikan ingkang sae minangka tuladha kagem ingkang mriksani. Ingkangdipun cariyosaken ing salebetipun nggambaraken lelampahaning ringgit, isi piwucal ilmukabatosan, wejangan sangkan paraning dumadi ngantos ilumugi kajaten. Dados paring pepajardhumateng ingkang mriksani ingkang taksih sami kapetengan ing manah, nyukani piwulanggesangipun manungsa sageda tumuju dhateng kasampurnan. Dados lahir lan batosipun sageda jumbuh, njawi lan nglebetipun, tumujua dhumateng tumindak ingkang sae, sampun ngantosmanungsa punika sami nyleweng, anggega kajengipun piyambak. Inggih punika ingkang dipunwastani Dhalang Sejati.

 

2.       Dhalang Purba punika manawi ngringgit, pandhapukipun cariyos isinipun warni-warni,inggih punika cariyos lelampahanipun ringgit ingkang kenging kangge patuladhan dhumatengingkang mriksani murih kenginga kangge sangu gesang ing sadinten-dintenipun. Lahir lan batosipun tumuju dhumateng kasampurnan. Pramila cara anggenipun nyukani pitedah, namungmawi pitutur tembung ingkang alus-alus, minangka dados wejangan tumrap ingkang mriksani.Murih sagedipun sami kayungyun dhateng isi piwulangipun ki dhalang, anggenipun damel isicariyos lelampahanipun ringgit, ingkang katindakaken salebetipun ngringgit sadalu wau. Ngantos ingkang mriksani taksih gadhah raos lamlamen salebeting manah, kados dene rumaostaksih nampi wejanganipun ki dhalang. Inggih punika ingkang dipun wastani Dhalang Purba,tegesipun satunggalipun dhalang ingkang sampun saged nyakup raos kasar lan alusingmanungsa, sampun kenging karegem dados satunggal wonten wejangan punika wau.

 

3.       Dhalang Wasesa punika manawi ngringgit, piyambakipun nggadhahi keahlian, caraanggenipun nyariyosaken ringgit ngantos anggadhahi raos gesang, saking anggenipun baudngecakaken damel tetembungan ngantos saged mranani ingkang mriksani. Inggih punikamanawi nyariyosaken ringgit ingkang pinuju prihatos, inggih kados anggadhahi raos sisahsaestu. Manawi pinuju temantenan, inggih anggadhahi raos bingah ingkang ngandhut katresnan.Manawi pinuju nepsu utawi ngamuk, inggih kados tiyang ingkang nepsu lan ngamuk toh patisaestu. Makaten salajengipun. Inggih punika saking anggenipun pinter nglampahaken lannglagokaken solahing ringgit lan ngrakit tetembungan, ngantos ingkang mriksani anggenipunnyumerepi kados katingal iya-iyaa saestu. Inggih kados makaten punika wau lenggahipundhalang wasesa, tegesipun sampun saged nyakup anguwaosi wonten salebetipun pakeliran.

 

4.       Dhalang Guna punika anggenipun nindakaken pakeliran lugu cariyos ingkang dipun remenidening ingkang mriksani kernawon. Cariyosipun kosong, mboten wonten ingkang kengingkangge patuladhan, namung waton rame sajak katingal muyeg pamayangipun. Dadoskasagedanipun inggih namung saweg sak saged nglampahaken ringgit dipun tabuhi sadalumuput, ngiras kenging kangge tengga griya. Dene caranipun namung kados tiyang dolananwayang kemawon, cariyosipun tanpa isi, manawi milih lakon mesthi pados lampahan ingkangkathah ringgitipun ingkang medal, wigatosipun kathah perangipun, sakedhik gegendhingan lancariyosipun. Kepara kathah peperanganipun, dados isining tetabuhan prasasat namung sampak,srepegan lan ayak-ayakan. Sadalu prasasat namung isi tigang gendhing, kenging dipun wastani beber bango mati. Pramila milih ingkang kathah wedalipun ringgit, salebetipun sadalu sampunngantos kapedhotan lampahan. Dados tegesipun, ginanipun wau namung sak saweg remenngringgit mawi dipun tabuhi gangsa.

 

 

5.       Dhalang Wikalpa punika anggenipun ngringgit, inggih namung lugu manut miturut isinipun pakem, wewatonipun kawruh bab padhalangan. Cariyosipun namung ngetrepi punapawontenipun kemawon, miturut piwulang pasinaon padhalangan, rikala piyambakipun nglampahisekolah wonten ing pamulangan pedhalangan. Dados namung mujudaken kados dene tetironkemawon, inggih punika kados ingkang dipun wastani latihan andhalang, nirokaken pantrapipuncara ngringgit sedalu. Punika ingkang dipun wastani Dhalang Wikalpa.